Nieuwjaar bij opa en oma.

"Kom jongens, we gaan dit jaar bij opa en oma Nieuwjaar vieren. Dat hebben we in jaren al niet meer gedaan". "Kunnen we niet naar oma Ansje en opa Harry?" vroegen de kinderen. Het besluit wordt snel genomen.

Het is 31 december 2099 en zo wordt de home-raket, zoals hij veelal genoemd wordt bestegen en gaat het gezin met de jongste kinderen naar de aarde, waar de voorouders hebben gewoond. Zelf waren ze halverwege de eeuw verhuisd en wonen nu al weer vele jaren op de kunstplaneet Mona Astralis. Ruim zicht op de planeten Venus en Mars. Weg van de aarde. Alle vernieuwingen en verbeteringen ten spijt.

"Novartis, Monistar, Lunifera en onze neven en nichten kunnen misschien ook wel naar oma Ansje en opa Harry. Zullen we hen even véo-ën?" "Yep, ze komen ook". Novartis woonde relatief dichtbij hen. Slechts 4 lux-jaren verwijderd. Te ver om elkaar regelmatig te zien, maar met de kleine polaris was het gemakkelijk te doen.

Op aarde reed men nog rond met auto's, die op water reden. Bomen groeiden weer volop, althans dat maakte men de mensen wijs, want de nieuwe boomsoorten waren van plastivilicose en van echt niet te onderscheiden, totdat men ze omhakte. Maar wie deed dat nog, want voor warmte of papier was het niet meer nodig. De aarde was ondanks alle maatregelen warm zo geworden, dat een verwarming niet meer nodig was en kranten en boeken waren begrippen uit de oude woordenboeken, die in de bibliotheken of in het planet-net te vinden waren. Alle Chinezen, Indiers en bewoners van alle landen reisden en trokken over de gehele wereld. Dat was de reden, dat de rijke oude westerse wereld naarstig was gaan zoeken naar woonoorden buiten de aarde. Miljoenen kunstplaneten gingen de lucht in als bouwpaketten. Vele honderden miljoenen mensen woonden daar nu letterlijk en figuurlijk in de ruimte, want dat was er natuurlijk wel.

Oma Ansje en opa Harry, eigenlijk de over- overgrootouders waren voor de kinderen legendarische figuren, over wie roemruchte verhalen de rondte deden.
Volgens de oude menselijke maatstaven zouden ze allang dood en vergeten zijn geweest, maar deze eeuw had op dit punt grote vooruitgang geboekt. Oude mensen gingen niet meer dood, maar waren gebonden aan hun woonplaatsen. Ze gebruikten geen calorieen meer zodat ze de aarde niet meer belasten. Ze waren in staat om met hun nazaten te praten of hen te ontvangen, maar contacten met anderen waren niet meer mogelijk.
Zo doende hadden de kinderen al veelvuldig contact met oma Ansje gehad en wisten ze precies hoe ze er op hoge leeftijd uitzag, maar ook hoe ze er op jeugdige leeftijd uit had gezien. De nieuwste versie van de videofoon met de historoscoop maakte dat mogelijk. Oma kon zo mooi vertellen, oma had zo'n goed geheugen en wist alles van de hele wereld. Dat kwam goed van pas in het vak "ons verleed'n". Een vraag? Roep oma maar, riepen de 5 kinderen dan. 5 kinderen, dat was niet veel, want in de nieuwe wereld kon je zo veel kinderen krijgen als je wilde. Zwangerschappen waren er niet meer bij; kinderen waren voor het kiezen door 2 partners. Gek, maar waar. Dat was in de huidige tijd nog altijd een basisvorm van samenleven. Natuurlijk waren er vele discussies geweest over andere vormen van samenlevingen, maar de conservatieven hadden vooralsnog de overhand op dit punt.

Net zoals op andere gebieden van opvoeden en scholing. Het gronings was een belangrijke taal geworden voor grote groepen van de wereldbevolking, Ede Staal nog steeds levend. Natuuurlijk werden er andere talen gesproken, maar een semantische taalcapsule was bij een ieder ingeplant en zorgde er voor, dat iedereen elkaar kon verstaan. "ons verleed'n" was een belangrijk vak op de scholen. Kinderen volgden dezelfde lessen ookal woonden ze op andere kunstplaneten, planeten en manen. Het planet-netwerk was de bindende factor tussen alle bewoners van het heelal.

Op oudejaarsdag trok de familie dus naar de aarde. Een korte trip, want de aarde was maar 2,5 lichtjaar weg. Onderweg zochten ze alvast contact. "kunnen we nog eens een ouderwetse Oudejaarsavond meemaken?" was de vraag.
De raket werd voor de deur gestald. Ja, oma en opa woonden nog in zo'n oud huis, dat de kinderen nog zo goed kenden vanuit "ons verleed'n". Binnen waren overal kaarsen, brandende wasstengels. Vanuit verborgen speakers klonk zacht de muziek van Kerstmis en de Nieuwjaarssong. Ieder jaar had zijn eigen lied. Dit lied was gecomponeerd door opa en klonk de kinderen volledig vreemd in de oren: het was nog een oud octaaf-klank en niet het nieuwe 256-binaire muziekstelsel, dat zo vertrouwd in de oren klonk.
"En wat deden jullie op de oudejaarsavond 1999?" vroeg Atala aan oma Ansje. Oma Ansje dacht even na en als vanuit de dag van gisteren zei ze: "wij hadden eerst onze kinderen op bezoek Herman en zijn vrouw Agi (jullie over-oma en oma-tante) en Wolter. Toen ze weggingen keken we televisie. Jullie weten nog wel wat dat is. Kijken en luisteren naar iemand. Wij keken naar een humorist van die tijd; iemand die kritiek had op anderen. Ja dat mocht toen nog. Door zijn grappen durfden vrouwen geen geruite rok meer dragen en mannen geen geruite broek meer.
"Dat was alles, oma?" vroegen de kinderen. "geen uitstapjes naar Australie of Kazakstan of China om met anderen het nieuwjaar mee te maken?" "Nee, gewoon thuis" zei oma Ansje. De kinderen keken elkaar aan alsof het op Mars rommelde. Kon dat nu leuk zijn geweest? En moesten zij ook zo'n avond tegemoet?
"Mogen we weg?" vroeg Astralis. "Nee", zei papa. "Jullie wilden naar oma Ansje en Opa Harry en daar blijven we". Buiten gebeurde er niet veel. Ja er was in de verte wel wat virtueel vuurwerk te zien; Met de videoscoop kon je instellen op een gebied van ongeveer 500 kilometers in het rond. De meeste bewoners van de Noorderstraat bleven binnen of waren vertrokken naar familie of vrienden.

Opa Harry kwam los, hij kwam op zijn praatstoel en vertelde breeduit over zijn jeugd, zijn ouders. Aangevuld door Oma, die nog heel precies wist hoe zij, als ze 's nachts niet kon slapen de buurt in de gaten hield. Nee niet met een videoscoop, maar gewoon door het raam naar buiten kijken of er nog wat gebeurde.
En zo verliep de avond en werd het licht - opa en oma werden in het geheel niet moe, toen Atala plotsklaps riep: "Gelukkig 2100! Wij zijn helemaal vergeten dat het al 12 uur geweest is en dat het nieuwe jaar al uren geleden begonnen is"